Competency หรือ สมรรถนะ คืออะไร ต่างจาก Skill อย่างไร

Competency หรือสมรรถนะ คืออะไรกันแน่? เหมือนหรือต่างจาก Skill หรือทักษะอย่างไร ในบทความนี้มีคำตอบ

Pragma & Will Group
15 Jan 2026

คำว่า Competency หรือ สมรรถนะ อาจเป็นคำที่บางคนเริ่มคุ้นหู หากอยู่ในวงการที่เกี่ยวข้อง แต่คนส่วนใหญ่ อาจคุ้นกับคำว่า Skill หรือ ทักษะ มากกว่า เพราะเป็นคำที่ได้ยินทั่วไป ไม่ว่าจะตามประกาศรับสมัครงานต่าง ๆ ว่าต้องการคนที่มีทักษะดังกล่าว หรือตามคอร์สเรียนเพื่อพัฒนาทักษะเฉพาะ

ในบทความนี้ เราจึงอยากให้ทุกคนมาทำความรู้จักกับ Competency หรือ สมรรถนะกัน ว่าแท้จริงแล้วคืออะไร และต่างจาก Skill ที่เราได้ยินกันบ่อย ๆ อย่างไรบ้าง

และในท้ายบทความ มี 'ตัวช่วย' พิเศษ สำหรับเข้าถึงสมรรถนะคนทำงานโดยตรง สิทธิพิเศษสำหรับคนที่อ่านบทความนี้โดยเฉพาะ

Competency หรือ สมรรถนะ คืออะไร

Competency หรือสมรรถนะ คือ การแสดงออกในเชิงพฤติกรรม เพื่อทำงานให้ประสบผลสำเร็จ ซึ่งมาจากการมี ความรู้ (Knowledge) ทักษะ (Skill) และคุณลักษณะ (Attributes) และนำสิ่งเหล่านั้นมาใช้ในงานต่าง ๆ ที่ตนรับผิดชอบCompetency มีที่มาจาก David C. McClelland จากมหาวิทยาลัย Harvard ผู้เชี่ยวชาญด้านทฤษฎีเรื่อง People’s “need for achievement” ซึ่งเขามองว่าเรื่อง IQ และ Personality Tests นั้น ยังไม่เพียงพอที่จะวัดผลศักยภาพของบุคคลในการเป็นเครื่องยืนยันว่า คนนั้น ๆ สามารถทำงาน หรืออาชีพนั้นได้อย่างประสบความสำเร็จDavid C. McClelland จึงพัฒนาเรื่อง Competency Model ออกมาเพื่อสามารถ “Predict Success on Tasks” และมีการพัฒนาแนวคิด และวิธีการเข้าถึง Competency ออกมา เช่น วิธี Behavioral Event Interview ที่มีวิธีการถามผู้สมัครเกี่ยวกับ การรับมือในสถานการณ์ต่าง ๆ ทั้งที่ประสบความสำเร็จและไม่ประสบความสำเร็จ โดยผู้สัมภาษณ์จะถามเป็นปลายเปิดโดยไม่ชี้นำคำตอบแต่อย่างใด จากนั้น จึงนำคำตอบมาวิเคราะห์เพื่อเปรียบเทียบผู้สมัครแต่ละคนว่า ใครคือคนที่มีแนวโน้มจะตรงกับสมรรถนะของตำแหน่งงานนั้น ๆ มากที่สุด (1)

หากอ่านมาถึงตรงนี้ หลายคนอาจคิดว่า งั้น Competency ก็เหมือน Skill สิ…

เราจึงทำตารางเปรียบเทียบให้เห็นความแตกต่างในมิติต่าง ๆ ว่าจริง ๆ แล้ว Competency และ Skill หากมองเผิน ๆ อาจรู้สึกคล้ายกัน แต่แท้จริงแล้ว มีข้อแตกต่างมากมาย ดังเช่นรูปด้านล่าง

ความแตกต่างระหว่างสมรรถนะ และ ทักษะ competency vs skill

จะเห็นได้ว่า Competency (สมรรถนะ) และ Skill (ทักษะ) เมื่อแยกแยะออกมาในมิติต่าง ๆ แล้วนั้น มีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน กล่าวคือ Competency จะเป็นสิ่งที่ “แสดงออก” ไม่ใช่เพียง “มีความรู้” หรือ “มีทักษะ” เท่านั้น และจะแสดงออกเชิงพฤติกรรมอย่างไร เพื่อให้งานประสบผลสำเร็จเช่น เรื่อง Problem-Solving Competencyการที่พนักงานสอบแล้วเขียน คำตอบเรื่องการแก้ไขปัญหาในองค์กรตามทฤษฎีได้ถูกต้องนั้น ไม่ได้หมายถึงพนักงานคนนั้นมี Problem-Solving Competency เสมอไป แต่หากสามารถ “แสดงออก” ถึงการแก้ไขสถานการณ์ที่ “เกิดขึ้นจริง” หรือ “ที่เคยเกิดขึ้น” มาได้นั้น จึงถือว่ามี Problem-Solving Competency อย่างแท้จริง นั่นเอง

สนใจ Explore เครื่องมือ ที่จะช่วยคุณเข้าถึง สมรรถนะบุคลากร ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และมีคุณภาพ

ได้ที่ Link ด้านล่าง

TalentSphere ระบบประเมินสมรรถนะ เพื่อคัดกรอง พัฒนา และประเมินผลงานพนักงาน

https://talentsphere.paperform.co/#PWG #PragmaandWillGroup #HRTheSeriesPWG #Competency #HR #Organization #Skill #ทักษะ #สมรรถนะ #EmployeeManagement #Assessment(1) New World Encyclopedia. (2024). Davie McClelland. สืบค้นจาก David McClelland - New World Encyclopedia(2) Indeed. (2023). Skills vs Competencies. สืบค้นจาก Skills vs. Competencies: What's the Difference? | Indeed.com

ติดตามบทความอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องได้ด้านล่าง
  • 5 HR Trends ปี 2024 ที่น่าจับตามองในประเทศไทย Read More
  • ก้าวทันโลกกับ 6 เรื่องที่ไม่ควรมองข้าม ในโลกธุรกิจ ปี 2023 Read More
  • คุณภานุวัฒน์ แชร์แนวคิดในงาน Thailand HR Tech 2023 Read More
หากมีข้อสงสัย สามารถติดต่อได้เพิ่มเติมที่ช่องทางด้านล่าง
Subscribe for Monthly Insights

Ready to Transform?

Whether you need to redesign your organization, develop leaders, or deploy AI solutions — let's start a conversation.

By submitting you agree to our Privacy Policy
Thank you! Your submission has been received!
Oops! Something went wrong while submitting the form.